Απάντηση στο: Σχέδιο Αειφόρου Ανάπτυξης του Πανεπιστημίου Πατρών

[ΠΡΟΧΒΙΤΣ ΑΙΚΑΤΕΡΙΝΗ]

#595

Στα πλαίσια του Σχεδίου της Αειφόρου ανάπτυξης του Πανεπιστημίου Πατρών:

Πρόταση Περιβαλλοντικής Διαχείρισης και Πρόληψης Ρύπανσης από Μικρο-νανοπλαστικά: Γεωπεριβαλλοντική Προσέγγιση

1. Επιστημονική Έρευνα και Γεωλογική Κρισιμότητα
Η ανεξέλεγκτη χρήση πλαστικών μιας χρήσης εντός του Πανεπιστημίου, αποτελεί άμεση απειλή για το γεωπεριβάλλον της περιοχής. Μέσω της φυσικής και χημικής απόδομησής τους, τα πλαστικά (μακροπλαστικά) διασπώνται σε μικροπλαστικά της τάξης (<5 mm) και νανοπλαστικά. Τα μικροσκοπικά αυτά σωματίδια, τα οποία δεν είναι εύκολη η ανίχνευσή τους σε μικροσκόπια, καταφέρνουν λόγω αυτού του μεγέθους να διεισδύουν στην ακόρεστη ζώνη του εδάφους και να μεταναστεύουν στην υπόγεια υδροφορία ταξιδεύοντας για χιλιόμετρα. Η ρύπανση αυτή προκαλεί:

– Υποβάθμιση της ποιότητας των υπόγειων υδατικών πόρων: Εξαιτίας τις μεγάλης προσροφητικής ικανότητάς τους, τα μικροπλαστικά λειτουργούν ως φορείς βαρέων μετάλλων και βιοφίλμ οργανικών ρύπων. Στην μικρή αυτή, σχεδόν δισδιάστατη επιφάνειά τους, διάφοροι μικροοργανισμοί που ταξιδεύουν μαζί με το νερό, “φιλοξενούνται” από αυτή και αποικοίζουν στην δομή τους. Το αποτέλεσμα είναι η σημαντική μόλυνση και αλλοίωση της χημικής σύστασης του νερού.

– Διατάραξη της εδαφικής δομής: Τα μικρο-νανοπλαστικά έχουν την ικανότητα να μεταβάλλουν ενεργά το πορώδες και αντίστοιχα την διαπεραρότητα της επιφανειακής μορφολογίας του εδάφους, επηρεάζοντας αρνητικά τον φυσικό εμπλουτισμό των υδροφορέων και το εδαφικό μικροβίωμα.

2. Μέτρα πρόληψης και δράσεων:
Για την αποτροπή τέτοιας κλίμακας περιβαλλοντικού αποτυπώματος, προτείνεται η εφαρμογή ενός στρατηγικού σχεδίου πρόληψης σε τρεις άξονες:

– Περιορισμός στην πηγή (Zero-Waste Campus): Πλήρης αντικατάσταση των πλαστικών μιας χρήσης στα κυλικεία, το εστιατόριο σίτισης και τις διοικητικές υπηρεσίες με επαναχρησιμοποιούμενα, βιοδιασπώμενα υλικά και παράλληλη εγκατάσταση δικτύου ψύξης νερού για την αποφυγή και κατάργηση πλαστικών φιαλών.

– Υποδομές Διαχείρισης Απορροών: Εγκατάσταση εξειδικευμένων προσροφητικών φίλτρων συγκράτησης μικροπλαστικών από υλικά πλήρωσης, όπως βιοάνθρακα και ζεόλιθου, στα φρεάτια των υδάτων του Πανεπιστημίου. Με αυτό τον τρόπο αποτρέπεται σε μεγάλο ποσοστό η μεταφορά πλαστικών σωματιδίων κατά την μεταφορά τους από τις ασφαλτοστρωμενες επιφάνειες προς το φυσικό έδαφος και τους αποδέκτες του.

– Γεωπεριβαλλοντική Παρακολούθηση (Monitoring): Δημιουργία πρωτοκόλλου δειγματοληψίας εδάφους και υπόγειων υδάτων (εντός υπαρχουσών γεωτρήσεων του Πανεπιστημίου ή πέριξ του) για την καταγραφή των επιπέδων μικρο-νανοπλαστικών και την μετέπειτα ποιοτική αξιολόγηση του εδάφους και του υδροφορέα.

3. Αναμενόμενα Αποτελέσματα και Περιβαλλοντικό Αποτύπωμα:
Η υπολποίηση των ανωτέρω μέτρων θα μείωσει τις επιβλαβείς επιπτώσεις της περιοχής του Πανεπιστημίου Πατρών κατά Χ% (π.χ. 75% μείωση πλαστικών απορριμμάτων) εντός του πρώτου 6μήνου ή έτους, ανάλογα με το πόσο αυστηρά θα ληφθούν τα μέτρα πρόληψης. Παράλληλα, διασφαλίζεται η προστασία του υπεδάφους και των υπόγειων υδάτων θέτοντας το Π.Π. εντός τον στόχων της βιώσιμης ανάπτυξης του ΟΗΕ και της Ευρωπαικής Πράσινης Συμφωνίας (European Green Deal).